Cosmology Large Angular Scale Surveyor, Radiotelescoop opstelling in Atacama Woestijn, Chili

De Cosmology Large Angular Scale Surveyor (CLASS) is een reeks van vier microgolftelescopen op twee altazimutale monteringen in het Parque Astronómico de Atacama in Chili. Eén telescoop kijkt bij 40 GHz, één bij 90 GHz en één in banden rond 150 en 220 GHz, met een resolutie van ongeveer 1°. De met hoorns gekoppelde transition-edge-bolometers worden gekoeld tot 0,1 °C boven het absolute nulpunt.

CLASS observeert sinds 2016 vanuit het Parque Astronómico de Atacama. De 90 GHz-detectorarray werd in 2022 opgewaardeerd om de gevoeligheid te vergroten, en in 2024 werd de variabele-vertraging-polarisatiemodulator van de 90 GHz-telescoop vervangen door een roterende reflecterende halve-golfplaat om lineaire polarisatiemetingen te verbeteren.

CLASS deelt het Parque Astronómico de Atacama met ACT, APEX, ALMA, ASTE, CBI, CCAT-prime, NANTEN2, POLARBEAR, Simons Observatory en TAO, die allemaal op dezelfde droge hoogtecondities afkomen. De naam noemt de methode: het instrument meet grote hoekschalen van ongeveer 1°, ruwweg twee keer de schijnbare grootte van zon en maan. In 2024 werd de variabele-vertragingspolarisatiemodulator van de 90 GHz-telescoop vervangen door een roterende reflecterende halve-golfplaat.

CLASS staat op ongeveer 5.200 m in het Parque Astronómico de Atacama, aan dezelfde hoge, droge Andesrand van de woestijn waar ook ACT, ALMA, APEX en Simons Observatory liggen. Het is een operationele onderzoeksfaciliteit, geen bezoekerslocatie: geen publieke rondleidingen of gemarkeerde toegangswegen, de array is bereikbaar via observatoriumpaden. De ijle lucht en het koude, droge weer passen bij de telescopen, en de locatie is gekozen vanwege de lage waterdamp.

De array kan de polarisatie van kosmische achtergrondstraling met uitzonderlijke nauwkeurigheid vastleggen. Dit vermogen stelt onderzoekers in staat om minuscule details uit de allereerste periode van het universum op te sporen.