Kohala, Schildvulkaan in Hawaii County, Verenigde Staten.

Kohala is een uitgedoofde schildvulkaan in het noordoosten van het eiland Hawaï, de oudste van de vijf vulkanen van het eiland. Hij reikt tot 1.670 meter en beslaat 606 vierkante kilometer, net geen 6% van het eiland. De brede top vormt een bijna vlakke kam, en de hellingen zijn doorsneden door diepe erosiekloven. Een enorme aardverschuiving 250.000–300.000 jaar geleden verwijderde de noordoostflank, waardoor de berg een voetvorm kreeg.

Deze vulkaan begon zich ongeveer een miljoen jaar geleden te vormen, met zijn laatste uitbarsting ongeveer 120.000 jaar geleden. Het is de oudste van de vulkanen die Hawaiieilland vormen.

Kohala geeft zijn naam aan de noordelijke districten North en South Kohala; in North Kohala, bij Hawi, werd koning Kamehameha I geboren. Op de lijzijde van de vulkaan wordt al eeuwen zoete aardappel verbouwd, een gewas dat nog steeds bij het boerenleven van de streek hoort.

De Kohala is een dode vulkaan zonder onderhouden pad naar de top, dus er is geen route naar de 1.670 m hoge kruin; de loefse zeekliffen van de noordoostkust zijn het duidelijkste spoor van de oude aardverschuiving. De berg ligt in Hawaii County, en de districten North en South Kohala dragen zijn naam. De toegang loopt over wegen door het omliggende weideland.

Mariene fossielen gevonden op de vulkaanhelling wijzen op een massale tsunami die ongeveer 120.000 jaar geleden plaatsvond. Deze sporen tonen hoe oude natuurlijke krachten de vulkaanse structuur hebben gevormd.