Fort van der Capellen, Nederlands koloniaal fort in Batusangkar, Indonesië

Fort van der Capellen is een klein Nederlands fort op het hoogste punt van Batusangkar, ongeveer 500 meter van het stadscentrum. De muur is 75 centimeter dik en 4 meter hoog, en een droge gracht omringde vroeger het gebouw. Het dak van kleitegels werd in 1974 vervangen door golfstaal.

Kolonel Raff trok in 1821 Tanah Datar binnen, nadat Adat-hoofden de toen in Padang gelegerde Nederlanders om hulp tegen de Padri-beweging hadden gevraagd. De Nederlanders bouwden het fort op het hoogste punt van Batusangkar, ongeveer 500 meter van het centrum, en voltooiden het in 1824. Het werd vernoemd naar gouverneur-generaal Godert van der Capellen. De Nederlandse heerschappij duurde tot Japan in de Tweede Wereldoorlog West-Sumatra innam.

Het fort gaf de stad haar naam: Batusangkar heette lang Fort van der Capellen, naar gouverneur-generaal Godert van der Capellen. De 75 cm dikke en 4 m hoge muren zijn werk van Nederlandse militaire ingenieurs; de gracht rond het gebouw werd in 1986 gedempt. Het complex is beschermd cultureel erfgoed (benda cagar budaya) van het regentschap Tanah Datar.

Het fort ligt op het hoogste punt van Batusangkar, ongeveer 500 meter van het stadscentrum, dus de aanloop gaat omhoog. De gracht aan weerszijden van het gebouw is in 1986 gedempt en geëgaliseerd; sinds de politiecommandant van Tanah Datar in 2001 naar Pagaruyung verhuisde, staat het terrein leeg. Vanaf 2008 liet de monumentenzorg delen restaureren.

Het fort huisvestte vanaf 1955 de PTPG Batusangkar, de lerarenopleiding waaruit de Staatsuniversiteit van Padang voortkwam, tot de verhuizing naar Bukit Gombak; Mohammad Yamin opende dit gebruik. Daarna diende het gebouw als militair hoofdkwartier en van 1960 tot 2001 als politiecommando van Tanah Datar.