Canton en Enderbury, Pacifische atollen in centraal Kiribati

Canton en Enderbury zijn twee koraalatolls in de centrale Stille Oceaan die deel uitmaken van het beschermde gebied van de Phoenixeilanden. Van de twee heeft alleen Canton vandaag de dag een kleine vaste bevolking, terwijl Enderbury onbewoond blijft.

De Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk stelden in 1939 een gezamenlijk bestuur over de eilanden in om hun concurrerende territoriale aanspraken op te lossen. Deze regeling duurde tot 1979, toen Kiribati onafhankelijk werd en de soevereiniteit overnam.

De zeven Amerikaanse burgers van het American Equatorial Islands Colonization Project kwamen op 7 maart 1938 aan op Canton, niet op Enderbury. Het enige dorp van Canton heet Tebaronga; het inwonertal daalde van 61 in 2000 naar 41 in 2005 en ongeveer 24 in 2010. Enderbury is onbewoond. Noël Cowards verhaal Mr and Mrs Edgehill is geïnspireerd op het dubbele bestuur van de eilanden; de hoofdpersonen zijn losjes gebaseerd op de Britse resident Frank Fleming en zijn vrouw Lucy, die Coward in 1941 ontmoette in het Amerikaanse hotel op Canton. De BBC verfilmde het in 1985 met Judi Dench en Ian Holm.

Om de eilanden te bereiken is vooraf planning vereist, omdat vergunningen nodig zijn om het beschermde zeegebied te betreden en de toegang beperkt is. Iedereen die een bezoek overweegt, moet rekening houden met zeer weinig voorzieningen en een afgelegen omgeving.

Het radiostation op Canton werd op 31 augustus 1937 opgezet, vóór het condominium, toen Groot-Brittannië de eilanden bij zijn kolonie Gilbert- en Ellice-eilanden voegde. Het was een civiele koloniale verbinding, geen militair oorlogscentrum. In 1941 verbleef Noël Coward in het Amerikaanse hotel op Canton en ontmoette er de Britse resident Frank Fleming en zijn vrouw Lucy, wier leven onder het dubbelbestuur zijn verhaal Mr and Mrs Edgehill inspireerde.