Memorial to the Battle of Smolensk, Federaal cultureel erfgoed in Smolensk, Rusland.

Het Monument voor de Verdedigers van Smolensk is een 26 meter hoge gietijzeren piramide op een ronde, getrapte basis, gegoten in de Alexander-gieterij in Sint-Petersburg en ongeveer 300 ton zwaar. Acht zuilenparen met vergulde adelaars omringen de piramide, die eindigt in een ui-vormige koepel met een verguld bronzen kruis. Een nis aan de oostzijde bevat een afbeelding van de Moeder Gods van Smolensk Hodegetria, met daaronder een metalen plaat met een reliëfplan van de slag.

In 1835 gaf Nicolaas I opdracht tot zestien standaard gietijzeren monumenten op belangrijke slagvelden; dat van Smolensk, ontworpen door Antonio Adamini, werd onthuld op 5 november 1841, de 29e verjaardag van de bevrijding van de stad van de Fransen. Het was het eerste monument in Smolensk voor de Vaderlandse Oorlog van 1812. Tijdens de Grote Vaderlandse Oorlog beschadigden de bezetters het en namen beide kanonnen mee; een ervan werd nooit teruggevonden en een ander staat nu op die plek.

De officiële naam van het monument, „Monument voor de verdedigers van Smolensk van 4–5 augustus 1812”, verwijst naar de data van de slag. De onthulling op 5 november 1841 viel samen met de 29e verjaardag van de bevrijding van de stad van de Fransen en ging gepaard met een kerkdienst, een processie, een feestmaal voor de provinciale elite en een bal.

Het monument staat op de centrale laan van de Lopatinski-tuin, op de plek van het vroegere exercitieterrein waar het garnizoen van Smolensk oefeningen en gebeden hield. Twee in 1856 gevonden Franse kanonnen flankeren het op gietijzeren affuiten met het opschrift van 1873, omgeven door een ijzeren hek. Zoek de metalen plaat met de reliëfkaart van de slag, onder de icoon aan de oostzijde.

Twee Franse kanonnen die in 1856 bij het graven van de fundering van een jongensgymnasium werden gevonden, kregen in 1873 een plaats aan weerszijden van het monument op affuiten die in het arsenaal van Brjansk waren gegoten; de opschriften met de namen van de generaals Barantsev, Godolin en Sjpakovski zijn bewaard. Een kanon verdween tijdens de Tweede Wereldoorlog en werd door een ander vervangen.