Grotta di San Michele, Grotkapel in Faicchio, Italië.

De Grotta di San Michele is een natuurlijke holte op de Monte Monaco di Gioia, in de gemeente Faicchio, op ongeveer 500 meter hoogte. De halfronde opening is zes meter hoog. Binnen splitst een stenen trap zich en leidt naar een eerste ruimte die als kerk dient, 10 meter breed, 6 lang en 5 hoog, met stalactieten en stalagmieten; een tweede ruimte bewaart fresco's uit de 12e eeuw, een derde is rijk aan kalkformaties.

De Longobarden richtten de grot rond 700 in voor de verering van aartsengel Michaël. In de 12e eeuw werd ze gerestaureerd en met fresco's versierd, en in 1172 plechtig ingewijd. In 1446 werd ze als eenvoudig beneficië aan het kapittel van Santa Maria Assunta in Faicchio verbonden; in 1596 noteerde monseigneur Savino dat er geen mis meer werd opgedragen.

De naam van de grot komt van de aartsengel Michaël, aan wie de Longobarden haar rond 700 wijdden. Een keramisch paneel uit Cerreto, in 2002 boven de toegangsdeur aangebracht, toont Michaël die de duivel overwint met het zwaard en de weegschaal waarmee zielen worden gewogen. Binnen tonen de twaalfde-eeuwse fresco's onder meer een Madonna met Kind met de Griekse letters "MHR OU", Moeder Gods.

De grot is niet per weg bereikbaar: je komt er alleen te voet via twee paden, een vanaf het klooster San Pasquale (ongeveer 2,5 km met zo'n 400 m hoogteverschil) en een vanaf Fontanavecchia. Bij de ingang staat een eind-18e-eeuwse schuilhut met twee boven elkaar gelegen vertrekken; rondom staan banken en barbecues voor de pauzes.

De tweede ruimte van de grot bevat een put die het water opvangt dat van de stalactieten druppelt. De 12e-eeuwse fresco's zijn van één kunstenaar met duidelijke Byzantijnse invloed en tonen een Madonna met Kind, met daaronder de Griekse initialen "MHR OU" (Moeder Gods). Door het vocht zijn ze slecht bewaard.