Biblioteca Civica Bertoliana, Conserveringsbibliotheek in Vicenza, Italië

De Biblioteca Civica Bertoliana is gevestigd in het voormalige klooster San Giacomo aan de contrà Riale, verbouwd door ingenieur Dondi Dall'Orologio en ingewijd op 23 januari 1910. De hoofdvestiging bewaart ongeveer 450.000 banden, waarvan 200.000 gedrukt tussen 1501 en 1830, plus 3.550 handschriften en circa 750 tijdschrifttitels.

In 1696 schonk de jurist Giovanni Maria Bertolo de stad Vicenza ongeveer 9.000 banden, op voorwaarde dat ze in een waardig gebouw openbaar zouden worden. De collectie kwam in het Palazzo del Monte di Pietà, voltooid in 1706 en vergroot door Francesco Muttoni, en werd in 1708 geopend als Bertoliana, genoemd naar de stichter die voor de voltooiing overleed. In 1908 begon ingenieur Dondi Dall'Orologio met de verbouwing van het voormalige Somaschi-klooster San Giacomo in de contrà Riale, op 23 januari 1910 als vestiging ingewijd.

De bibliotheek is vernoemd naar jurist Giovanni Maria Bertolo, die in 1696 zijn verzameling aan Vicenza schonk op voorwaarde dat ze openbaar werd. Tot de fondsen behoren het archief en de bibliotheek van de familie Nievo, geschonken door ambassadeur Lelio Bonin Longare tussen 1924 en 1933, rijk aan handschriften, wiegendrukken en zestiende-eeuwse uitgaven.

De hoofdvestiging zit in het voormalige San Giacomo-klooster aan de contrà Riale 5, waar tussen 1950 en 1959 de ingangstrap werd verplaatst om depot- en publieksruimte te maken. Het stedelijke systeem beheert daarnaast zeven filialen in de gemeente, het eerste geopend in 1965 in Villaggio del Sole. Het gemeentelijk historisch archief wordt sinds 1881 door de bibliotheek beheerd.

In april 1945 liet de directeur de kostbaarste bestanden inmetselen in de kelders van het heiligdom Monte Berico, een deel werd naar Venetië gebracht; de laatste riskante overbrenging vond plaats op 12 april 1945 en een maand later begon de terugkeer naar het voormalige klooster San Giacomo.