Casa Museo Cnel. Gregorio Méndez Magaña, Militair historisch museum in Jalpa de Méndez, Mexico.

Casa Museo Cnel. Gregorio Méndez Magaña is gehuisvest in een traditioneel gebouw uit de 19de eeuw met vier cedeuren deuren, twee ramen en Frans aardewerktegels op het dak. De structuur toont de lokale bouwstijl van die periode en herbergt collecties over militaire geschiedenis en inheems cultureel erfgoed.

Het museum bevindt zich in het geboortehuis van Kolonel Gregorio Méndez Magaña, die de succesvolle verdrijving van Franse troepen uit Tabasco leidde. De Slag bij Jahuactal in 1863 betekende een cruciaal keerpunt in de militaire geschiedenis van de regio.

Zaal 6 toont het handwerk van de gemeente: een verzameling jícaras met portretten van verschillende helden en werk in bot, coroso, hout en joloche. In dezelfde zaal staan archeologische stukken die worden toegeschreven aan de Olmeken-, Chichimeken-, Azteken-, Tepaneken- en Chontalculturen. De andere zalen zijn niet aan deze tradities gewijd.

Het huis is in een rij ingedeeld: de eerste drie ruimtes liggen aan de straat, daarachter volgen er nog drie, en ruimte 7, de kleinste, huisvest voor de kleine achterpatio de directie van het museum. Men loopt door smalle deuropeningen tussen eenvoudige metselwerkmuren, dus neem de tijd om ruimte voor ruimte te bekijken.

Zaal 1 bewaart twee vaandels die op het Franse invasieleger werden buitgemaakt en de Mexicaanse vlag die als symbool diende in de slag van 27 februari 1864. Er staat ook een miniatuurreplica van het aan Gregorio Méndez gewijde monument El Caballito, geschonken door oud-gouverneur Manuel Gurría Ordóñez in maart 1994.