Plaza Zabala, Historisch plein in Ciudad Vieja, Montevideo, Uruguay.

Plaza Zabala is een plein in de Ciudad Vieja van Montevideo, schuin aangelegd op een gedraaid bouwblok dat het dambordpatroon van de wijk doorbreekt. De Franse landschapsarchitect Édouard-François André ontwierp de slingerende paden, die brede gazons met bloembedden en uiteenlopende boomsoorten omzomen; het is het enige plein van Montevideo dat zijn ijzeren hekwerk rondom behoudt. Tot de gotische inrichting horen lantaarns die met zijn drieën op zuilen staan en een drinkfontein met een hangende schep.

Op het terrein stond het Fuerte Grande, het eerste gebouw uit de stichtingsfase, tot dictator Lorenzo Latorre in 1878 per decreet de sloop beval om een openbaar plein te maken. Twaalf jaar bleef het terrein braak liggen; op 31 december 1890 werd het plein ingewijd. Het ruiterstandbeeld van stichter Bruno Mauricio de Zabala, van Lorenzo Coullaut Valera met architect Pedro Muguruza Otaño, volgde op 27 december 1931.

Het plein is vernoemd naar Bruno Mauricio de Zabala, de Spaanse militair die Montevideo stichtte; de ringstraat Circunvalación Durango verwijst naar Durango in Biskaje, zijn geboorteplaats. Het ruiterstandbeeld van Lorenzo Coullaut Valera, met architect Pedro Muguruza Otaño, werd op 27 december 1931 onthuld. Let op de gotische elementen: lantaarns met drie op een zuil, een drinkfontein met hangende schep en het achthoekige ijzeren hek.

Het plein wordt omgeven door zijn oorspronkelijke ijzeren hekwerken, de enige die op een plein in Montevideo bewaard zijn gebleven, met toegangspoorten. De omliggende straat heet Circunvalación Durango. Vanuit het midden is aan drie van de vier zijden het water van de Río de la Plata of de baai te zien.

Het plein volgt een diagonale indeling die afwijkt van het rasterpatroon van de omliggende straten, wat duidelijk wordt als je vanaf de waterkant nadert. Deze oriëntatie zorgt voor zichtlijnen door de oude wijk die je nergens anders in de buurt terugvindt.