Santa Maria in Porto Fuori, Rooms-katholieke kerk in Porto Fuori, Italië

Santa Maria in Porto Fuori is een katholieke kerk bij Ravenna, gedocumenteerd vanaf 1103 en in 1131 gewijd door Gualtero, de latere aartsbisschop van Ravenna. Op 5 november 1944 volledig verwoest door een geallieerd bombardement, werd ze op dezelfde plaats herbouwd. Op 15 augustus 1915 werd ze per decreet «Sancta Maria in portu extra moenia» tot parochie verklaard.

De eerste vermeldingen van Santa Maria in Porto Fuori dateren uit documenten van 1103 over herstellingen aan een ouder gebouw; de kerk werd in 1131 ingewijd door Gualtero, een reguliere kanunnik uit Porto die later aartsbisschop van Ravenna werd. Zij was de oorspronkelijke zetel van de reguliere kanunniken van Porto en het centrum van de verering van de Madonna Greca, wier beeld volgens de overlevering op 8 april 1100 aankwam. Begin zestiende eeuw verhuisden de monniken naar een nieuw klooster bij Porta Nuova; na de verwoesting door een geallieerd bombardement op 5 november 1944 werd de kerk op dezelfde plaats herbouwd.

De naam van het gehucht Porto Fuori komt van de toewijding van de kerk. Eeuwenlang was ze de oorspronkelijke zetel van de reguliere kanunniken van Porto en het centrum van de verering van de Madonna Greca, wier beeld volgens de overlevering op 8 april 1100 wonderbaarlijk aankwam; begin 16e eeuw verhuisden de monniken naar een nieuw klooster bij de Porta Nuova.

De kerk staat in het gehucht Porto Fuori, op korte afstand van Ravenna; de nederzetting zelf ontleent haar naam aan de titel van de kerk. Het zichtbare gebouw is de wederopbouw na het geallieerde bombardement van 5 november 1944, zodat bezoekers de naoorlogse structuur zien en niet het middeleeuwse bouwwerk. De parochie werd op 15 augustus 1915 ingesteld bij decreet «Sancta Maria in portu extra moenia».

Dante-commentatoren brengen de kerk al lang in verband met zang XXI van het Paradijs, vers 123, waar de dichter spreekt van "la casa di Nostra donna in sul lito Adriano"; anderen zien daarin Pomposa of Santa Maria di Portonovo bij Ancona. De kerk bewaarde ook de Madonna Greca, een beeld dat volgens de overlevering op 8 april 1100 aankwam.