Castello di Oliveri, Kasteel in Oliveri, Italië

Castello di Oliveri, ook Labiri of Liviri genoemd, is een versterking op een bescheiden hoogte in Oliveri, in de metropolitane stad Messina. Het ligt boven de kustvlakte bij Tindari en de historische tonnare die het controleerde. De bronnen noemen geen binnenplaats of Aragonese toren; ze vermelden een burcht vanaf de 12e eeuw.

Het kasteel, door geograaf Idrisi Labiri genoemd, werd in de 12e eeuw gebouwd door de Grote Graaf Roger en na 1145 gedocumenteerd. Als leen tussen de Secrezia di Patti en het Vallo di Milazzo kwam het aan de families Gioeni en Ardoino; in 1622 bezat Vincenzo La Grua Talamanca kasteel, tonnara en trappeto. Het nabije Arabische fort Belvedere (1038-1043) diende als gevangenis.

De naam komt voor in de middeleeuwse vormen Labiri, Liviri en Liveri; de Arabische geograaf Idrisi beschreef Labiri na 1145 voor Rogier II als een mooi casale met een groot kasteel aan zee, huizen, goede akkerbouwgrond, het hele jaar stromende beken die molens aandreven, en een haven met overvloedige tonijnvangst. Kasteel en tonnara bleven lang in dezelfde handen en gingen in 1542 door huwelijk van de Gioeni over naar de Ardoino, in 1608 als bruidsschat naar Francesco Ardoino.

Het kasteel staat op een bescheiden hoogte boven Oliveri, bij de weg naar het schiereiland van Tindari; vanaf het dorp bereikt men het te voet. De bronnen vermelden geen openingstijden of rondleidingen, dus informeer ter plaatse voor de klim. De ligging biedt uitzicht op de historische tonnare en de zeetoegang eronder.

Het kasteel beheerste de historische tonnare die uit de Arabisch-Normandische tijd zijn gedocumenteerd; in 1398 bezat Raimondo de Xamer het samen met de tonnara eronder. Een middeleeuwse tonnara in Oliveri is voor 1148 gedocumenteerd, en in 1622 bezat Vincenzo La Grua Talamanca kasteel, tonnara en trappeto tegelijk.