Creta Grauzaria, Bergtop in Friuli-Julisch Venetië, Italië

Creta Grauzaria is een rotsachtige berg van 2.065 m in de Karnische Alpen, in de provincie Udine, samen met de Monte Sernio geklemd tussen het Val d'Incarojo en het Val d'Aupa. De kam sluit aan op de evenwijdige kam van de Sernio, waarvan de Forca Nuviernulis (1.732 m) hem scheidt, en eindigt in het noorden in een amfitheater met de Rifugio Grauzaria, begrensd door de Lavinale en de Anticima NE en overheerst door de loodrechte wanden van de Cima dai Gjai (1.916 m) en de Cima della Sfinge (1.847 m), die laatste met talrijke overhangen.

De Creta Grauzaria werd op 18 juni 1893 voor het eerst beklommen door Arturo Ferrucci en Emilio Pico, met Giovanni en Giacomo Filaferro uit Bevorchians als gids en drager. De route Direttissima in de zuidoostwand werd geopend door Napoleone Cozzi en Tullio Cepich op 8–9 september 1900. Aan de Sfinge-wand openden Celso Gilberti en Oscar Soravito hun route op 4 oktober 1927, en de berg bleef tot de jaren 1980 een betrekkelijk druk bezocht klimgebied.

De naam Grauzaria komt waarschijnlijk van grav-uz, grind, naar de vele puinvelden rond de berg; vroeger heette hij eenvoudigweg "La Crete". De noordwand eindigt in een amfitheater met de Rifugio Grauzaria, begrensd door de Lavinale-uitloper en de Anticima NE en overheerst door de overhangende wanden van de Cima dai Gjai en de Cima della Sfinge, die laatste met talrijke en duidelijke daken.

De normale route begint bij Case Stallon del Nanghet en bereikt de top in ongeveer 3 uur via Rifugio Grauzaria, via de geul tussen Cima dai Gjai en Cima della Sfinge naar de zadel Portonât (1.860 m), met klimmoeilijkheden tot graad II. Vanuit het gehucht Grauzaria is de Portonât ook vanaf de andere zijde bereikbaar via de Cjanal di Forcje in ongeveer 4 uur. Vanaf Rifugio Grauzaria leidt het beveiligde pad Ferrucci naar Bivacco Feruglio (1.700 m) aan de oostzijde, vanwaar het pad Cengle dal Bec verdergaat naar de Portonât.

De kalksteenformaties vormen natuurlijke rotspartijen en klimroutes gezocht door technische klimmers. Bergbeklimmers uit heel Europa reizen hier naartoe om deze steile passages uit te dagen.