Toba, Vulkanische caldera in Noord-Sumatra, Indonesië

Toba is een caldera in Noord-Sumatra, Indonesië, gevormd door de uitbarsting van de Youngest Toba Tuff ongeveer 74.000 jaar geleden. De caldera, ongeveer 100 km lang en 30 km breed, is voor meer dan de helft gevuld door het Tobameer, dat 530 m diep is. Het eiland Samosir, een oprijzende dom, verheft zich in het midden, gescheiden van het Uluan-blok door een grabenbreuk.

Een massale eruptie vormde de krater ongeveer zeventigduizend jaar geleden en liet as regenen over grote delen van Azië. Na de explosie vulde de depressie zich geleidelijk met regenwater, en latere tektonische verschuivingen tilden het centrale deel op.

De naam Toba duidt ook het meer en het Batakland eromheen aan. Langs de calderarand en op Samosir liggen Batakdorpen met houten huizen met zadeldaken en gesneden deuren en gevels; veel Batak zijn nu christelijk, terwijl oudere voorouder- en geestertradities voortleven in ceremonies en houtsnijwerk.

Bezoekers bereiken het gebied het gemakkelijkst via Medan, vanwaar bussen en huurauto's naar het meer rijden. De westelijke oever biedt de beste oriëntatie met directe toegang tot veerboten naar het eiland.

Warme bronnen borrelen langs de kust van het centrale eiland en herinneren bezoekers eraan dat de vulkaan onder het meer geologisch actief blijft. Sommige bewoners gebruiken deze bronnen om te baden en geloven in helende effecten van het warme water.