Lavatory Madeleine, Art Nouveau openbaar toilet bij de Madeleine-kerk, Frankrijk

De Lavatory Madeleine is een ondergrondse openbare toilettenruimte naast de kerk van Sainte-Marie-Madeleine, met mahonieelementen, glas-in-loodramen en ingewikkelde keramische tegelsmozaïeken. De ruimte bevat afzonderlijke cabines met toiletten, wasbakken en spiegels, allemaal gekenmerkt door het uitgewerkte ontwerp van het Belle Époque-tijdperk.

In 1891 liet het Parijse bestuur een studie uitvoeren naar een „ondergrondse noodgalerij”; een rapport uit 1899 noemde vier locaties, waaronder de Place de la Madeleine. Het door Établissements Porcher gebouwde toilet opende daar in 1905 als Frankrijks eerste ondergrondse openbare toilet, naar Londens voorbeeld dat sinds 1889 bestond. Lekkages in het plafond noopten tot verbouwingen in 1937 en 1950; in 1987 werd het herentoilet een technische ruimte voor telecommunicatie.

De naam verwijst naar de nabijgelegen Madeleinekerk, en het interieur toont Belle Époque-details zoals koperen fittingen en keramische bloemendecoraties. Bezoekers kunnen deze sierlijke elementen vandaag nog zien, wat de ruimte ondanks zijn praktische doel elegant maakt.

De faciliteit is dagelijks toegankelijk, met afzonderlijke cabines voorzien van basisvoorzieningen, en de ingang bevindt zich naast de kerk en is gemakkelijk bereikbaar. De ondergrondse ligging houdt de ruimte op warme dagen aangenaam koel, maar de nauwe trap vereist voorzichtigheid.

De schoenpoetsstoel en de bijbehorende ruimte hoorden bij de herenkant, die in 1987 sloot en werd omgebouwd tot een technische ruimte voor telecommunicatie. De toen geplaatste apparatuur staat er nog, waardoor dat vroegere deel niet voor bezoekers toegankelijk is.