La Brèche de Roland, Natuurlijke bergpas in de Pyreneeën, Frankrijk en Spanje.

De Brèche de Roland is een natuurlijke opening in de rotswanden van het Cirque de Gavarnie, ongeveer 40 meter breed en 65 tot 70 meter hoog, met het laagste punt op 2.807 meter. Ze scheidt een lichtbeige-grijze, blokkige wand aan Franse zijde van een hogere beige-crème wand met horizontale lagen aan Spaanse zijde; daaronder daalt een brede helling van grijs puin.

De naam komt uit een legende, niet uit een gedocumenteerde gebeurtenis: Roland, neef van Karel de Grote, zou de kloof hebben gespleten door zijn zwaard Durandal na de slag bij Roncevaux tegen de rots te slaan, en het daarna ongeveer 300 km noordnoordoostwaarts naar Rocamadour te hebben geworpen. De pas van Roncevaux ligt ongeveer 100 km westelijker, waardoor de benaming dubbel poëtisch is.

Volgens de legende opende Roland, de neef van Karel de Grote, de kloof toen hij na de slag bij Roncevaux zijn zwaard Durandal tegen de rots sloeg. Het brak niet en hij wierp het noordnoordoostwaarts; naar verluidt bleef het steken in Rocamadour in het Lot, ongeveer 300 km verderop. De pas van Roncevaux ligt ongeveer 100 km westelijker, waardoor het verhaal dubbel poëtisch is.

Vanaf de Franse zijde is de opening snel bereikbaar vanaf de berghut Sarradets op 2.587 m. Vanuit Spanje lopen routes door het nationaal park Ordesa en Monte Perdido, via de hut Góriz of via de cirques van Carriata of Cotatuero. Het laagste punt van de doorgang ligt volgens de IGN-kaart op 2.807 m.

De naam is dubbel poëtisch: de slag bij Roncevaux vond ongeveer 100 km westelijker in de Pyreneeën plaats, en volgens de legende wierp Roland Durandal vanaf hier, waarna het zwaard in een rotswand bij Rocamadour in het Lot bleef steken, zo'n 300 km noordnoordoostelijk.