Minoan villa of Zakros, archeologische vindplaats in Griekenland

De Minoïsche villa van Zakros is een oud woongebied op Kreta met woonkamers, opslagruimtes en een wijnpers. De ruïnes strekken zich uit over meerdere niveaus met zichtbare muren, versierde oppervlakken en grote aardewerkpotten voor opslag van wijn en voedsel.

Het gebouw dateert uit de late Minoïsche periode SM I en werd op minstens drie terrassen tegen een helling opgetrokken. David Hogarth onderzocht de als Koukou Kefali 1 geregistreerde site voor het eerst in 1901. Wegaanleg midden jaren zestig leidde tot verdere opgravingen door Nikolaos Platon, bijgestaan door Efi en Giannis Sakellarakis; Alexandra Karetsou volgde in de jaren zeventig.

De naam "Minoïsche villa" is een moderne term voor een gebouwtype uit de neopalatiale periode, geen oude titel. De vondsten wijzen op opslag en handel: in een kamer op het middenniveau met een centrale zuil stonden acht grote pithoi, en op één daarvan begint een Lineair A-inscriptie met het wijnideogram en een getal, gevolgd door Semitisch aandoende woorden die een gildemeester noemen.

De asfaltweg naar Kato Zakros loopt recht over het bovenste terras van de villa; de ruïnes liggen dus naast en onder de weg, met de opgegraven vertrekken op wegniveau. Het gebouw stond op minstens drie terrassen van een helling, waardoor de bodem oneffen is en er tussen de niveaus treden liggen.

Een van de acht grote pithoi op het middelste niveau draagt twee regels in Lineair A. De tekst begint met het wijnideogram en het getal 21, noemt Di-di-ka-se als leverancier en A-se als leverancier van de pithos; de tweede regel vermeldt een levering door Titikos aan de gildemeester. Verschillende woorden komen overeen met Semitische termen.