Alte Kirche, Cultureel erfgoedkerk in district Altenessen, Essen, Duitsland.

De Alte Kirche in Altenessen is een neogotische kerk van rode baksteen, gebouwd van 1887 tot 1890 naar plannen van Carl Nordmann en Julius Flügge. Ze heeft vier traveeën en drie schepen, een kort transept met grote roosvensters, een veelhoekig koor met stenen ribgewelf en een westtoren met een steile lichtgroene spits, hoektorentjes en twee wijzerplaten.

De gemeente werd op 25 april 1875 gesticht en telde toen ongeveer 3000 leden; in 1873 was al een noodkerk in gebruik genomen. Het huidige gebouw naar ontwerp van Carl Nordmann en Julius Flügge kreeg op 21 augustus 1887 de eerste steen en op 5 oktober 1890 de eerste dienst. Immigratie voor mijnbouw en industrie deed het aantal leden groeien tot 6000 en in 1921 tot 20.000. Tijdens de Kirchenkampf van 1933 tot ongeveer 1939 was de kerk een centrum van strijd tussen de Deutsche Christen en de Bekennende Kirche; de Tweede Wereldoorlog doorstond zij vrijwel onbeschadigd.

De straat waaraan de kerk staat is vernoemd naar Karl Denkhaus, haar eerste predikant. Sinds 2012 draagt het gebouw het signet „Verlässlich geöffnete Kirche“, dat een voor bezoekers opengestelde kerk aanduidt. In de Kirchenkampf van 1933 tot ongeveer 1939 was de kerk het centrum van felle strijd tussen Deutsche Christen en Bekennende Kirche.

De kerk staat aan de Denkhausstraße, vernoemd naar Karl Denkhaus, de eerste predikant van de gemeente, in Altenessen. Sinds 26 augustus 2012 draagt ze het signet „Verlässlich geöffnete Kirche“, dat op regelmatige opening wijst. De westtoren markeert de hoofdtoegang, met de deur aan de voet ervan.

Het orgel van Wilhelm Sauer, in gebruik sinds de inwijding op 5 oktober 1890, is het oudste instrument dat hij in het Ruhrgebied bouwde. Na restauratie door Rieger Orgelbau werden de meeste van zijn ongeveer 1000 pijpen hersteld en de oorspronkelijke mechanische tractuur teruggebracht; op 9 september 2017 werd het weer in gebruik genomen.