Villa rustica of Holheim, Romeinse landelijke villa nabij Nördlingen, Duitsland

De villa rustica van Holheim is een kleine Romeinse boerderij in het Maienbachdal bij Nördlingen, opgegraven tussen 1975 en 1981. Het hoofdgebouw heeft een rechthoekige plattegrond rond een open binnenplaats, met twee vleugels kamers die haaks op elkaar staan; hypocaustverwarming en een kelder ontbraken, maar er waren glazen vensters en een dak van houten spanen. Vijf andere gebouwen, waaronder een bad, en delen van een manshoge ringmuur zijn blootgelegd.

De villa werd in de 2e eeuw n.Chr. gebouwd; Romeinse vondsten onder de Ofnethöhlen waren al in de 19e eeuw bekend. Het hoofdgebouw werd in 1975 en 1976 bij de ruilverkaveling blootgelegd, met verdere opgravingen in 1980 en 1981; in 1983 liet Nördlingen de resten voor bezoekers conserveren. Een brandlaag en de onbegraven resten van de bewoners wijzen op vernietiging rond het midden van de 3e eeuw, uiterlijk in 259/260.

De naam van de villa volgt het Latijnse gebruik: pars urbana voor het woongedeelte, pars rustica voor de bedrijfsgebouwen, die gescheiden bleven. Een opgegraven maalsteen toont dat de bewoners hun graan zelf maalden. Meestal stichtten veteranen van het Romeinse leger na hun ontslag zulke landgoederen, en het leger kocht er zijn voorraden.

De artefacten van de site zijn te zien in het Stadsmuseum van Nördlingen, waar bezoekers de gevonden objecten kunnen bestuderen. Dit museumbezoek biedt de meest volledige manier om te begrijpen wat hier is ontdekt.

Het satyrbeeldje uit de brandlaag van het hoofdgebouw had ogen van zilver, en mogelijk was ook de dubbele fluit (aulos) van zilver, maar het instrument ging waarschijnlijk al in de oudheid verloren. Ook werden twee fibulae gevonden zoals Romeinse soldaten die droegen. De vondsten worden bewaard in het Stedelijk Museum van Nördlingen.