Gräfgenstein Castle, Middeleeuws kasteel in Ratingen, Duitsland

Burg Gräfgenstein is een deels bewaarde middeleeuwse hoogburcht op een steile helling boven de Angerbach in Ratingen. De kern is een woontoren van vier en een halve verdieping in ongepleisterd breuksteen, met een goothoogte van 13,30 m; aangrenzende gebouwen resteren alleen aan de dalzijde en dienen als bijgebouwen van een boerderij. Weermuren, poort en grachten aan de noordzijde ontbreken, en een lage heuvel in het westen is mogelijk de rest van een tweede toren.

Er is geen stichtingsoorkonde bewaard; vermoedelijk werd de burcht in de 13e eeuw gebouwd als ministeriaal zetel en militaire basis van de graven van Berg. Een 15e-eeuws document noemt haar Griffgenstein. Rond 1500 ging zij over naar de graaf van der Recke, die haar aan Johann Gogreve verkocht, en via erfenissen en huwelijken kwam zij aan de families Binsfeld en Wachtendonk. In 1860 kwam zij aan de graven van Spee, die haar aan boeren verpachtten; sinds 2022 bezit en restaureert de familie Scheulen het complex.

De naam Gräfgenstein verwijst waarschijnlijk naar de graven van Berg, die de plek als ministeriaalzetel gebruikten; een document uit de 15e eeuw noemt hem Griffgenstein. Vanaf 1860 was het kasteel eigendom van de graven van Spee, die het aan boeren verpachtten; die functie leeft voort in de bijgebouwen. Het kasteel is privé en alleen van buiten te bekijken.

De burcht ligt op particulier terrein, ongeveer 700 meter ten zuidoosten van Eggerscheidt, een wijk van Ratingen, en is alleen van buiten te bekijken. De bewaarde gebouwen staan op een steile helling, circa 30 meter boven de vroegere doorwaadbare plaats van de Anger, dus de nadering gaat bergop. Het boerenerf mag niet worden betreden.

Aan de westzijde ligt een lage, vlakke heuvel die nooit archeologisch is onderzocht en mogelijk de rest van een tweede toren is. De bewaarde woontoren telt vier en een halve verdieping, is opgetrokken uit ongepleisterde breuksteen en heeft een goothoogte van 13,30 m.