Pfaueninsel, Beschermd eiland in Wannsee, Duitsland.

Pfaueninsel is een eiland van 67 hectare in de Havel bij Berlijn-Wannsee, onderdeel van het UNESCO-werelderfgoed van de paleizen en parken van Potsdam en Berlijn. Het kleine paleis, gebouwd in 1794–97, staat op de westpunt: een wit gebouw met twee ronde torens verbonden door een open boog, de linker met kantelen, de rechter met een groene koepel, en een puntig wit traliewerk dat onder de boog hangt.

Friedrich Wilhelm II verwierf het eiland in 1793 en liet het paleis het jaar daarop bouwen om een toevluchtsoord voor zomerverblijven te creëren. Daarvoor diende het terrein als konijnenfokkerij totdat het werd omgevormd tot een koninklijk landschapspark.

De naam Pfaueninsel (Pauweneiland) was al in 1795 in gebruik, voordat de vogels kwamen; oudere namen waren Kaninchenwerder en Pauwerder. Frederik Willem III. hield later een menagerie van meer dan 900 dieren uit meer dan 100 soorten, waaronder pauwen, en liet Berlijners drie dagen per week toe. Nog steeds lopen er losse pauwen op het eiland.

Het eiland is alleen bereikbaar met een kleine veerboot vanaf de oever van de Wannsee; buslijn 218 verbindt station Wannsee met de aanlegplaats. De paden lopen overwegend vlak en het hele eiland is natuurreservaat, dus bezoekers blijven op de gemarkeerde paden. De parkbeheerder raadt aan enkele uren uit te trekken voor de wandeling van het slot aan de westpunt naar de melkerij aan de andere kant.

Aan het eind van de 17e eeuw dreef de alchemist Johann Kunckel hier een geheim laboratorium, waarvan de experimenten geruchten van hekserij onder de plaatselijke bewoners veroorzaakten. Zijn pogingen om robijnglas te produceren droegen later bij aan de ontwikkeling van nieuwe glastechnieken.