Le Fanel, Ramsar-natuurreservaat aan het Meer van Neuchâtel, Zwitserland

Le Fanel is een wetland van 485 hectare aan de noordoostkust van het meer van Neuchâtel, op 430 meter hoogte, begrensd in het zuiden door het Broyekanaal. Het ligt in de Grande Cariçaie, het grootste aaneengesloten rietgebied van Zwitserland. Bij de lagune staat een observatietoren van de Berner Ala. Het reservaat is verdeeld in een kernzone met water, eilanden, moeras en riet, een bufferzone met onbeperkt agrarisch en bosbouwkundig gebruik en een staatswoud met beperkte recreatie.

Het terrein werd in 1967 een kantonaal natuurreservaat en werd in 1976 aangewezen als Zwitserlands eerste Ramsar-wetland. Deze internationale erkenning weerspiegelde het belang van het gebied voor de bescherming van vogelhabitats en migratiecorridors.

De naam van het reservaat komt van het Fanel-veen, en de vogels trekken onderzoekers sinds 1910, toen natuuronderzoeker Alfred Richard de biologische waarde van het gebied aanwees. Hij was in 1913 medeoprichter van de Société romande pour l'étude et la protection des oiseaux, die er in 1932 een nog bestaande observatiepost bouwde. In 1962 zette Archibald Quartier er de Europese bever weer uit.

Het reservaat is in drie zones verdeeld: kernzone A met water, eilanden, moeras en riet is gesloten voor bezoekers, terwijl zone C beperkte recreatie toestaat, zoals kamperen of een speelplaats. Bij de lagune staat een observatietoren van de Berner Ala. De TCS-camping in Gampelen, sinds de jaren 1950 in gebruik, sloot in oktober 2024 voor herstel van de natuur; de afbraak loopt vertraging op door een ontbrekende bouwvergunning.

Het terrein bestaat uit drie verschillende beschermingszones: een centraal watergebied, een landbouwbufferzone en een recreatief bosgebied. Deze indeling brengt natuurbescherming in evenwicht met duurzaam landgebruik en bezoekerstoegang het hele jaar door.