Noordkasteelbrug, Spoorwegbrug in noordelijk Antwerpen, België

De Noordkasteelbrug is een spoorwegbrug in het noorden van Antwerpen die meerdere spoorbanen over de Oosterweelsteenweg en de Amerikadok voert. Het functioneert als een belangrijk verbindingspunt dat spoorlijnen verbindt die het havengebied bedienen en routes naar binnenlandse bestemmingen.

Tot 1980 werd de verbinding tussen het Vijfde Havendok en het Amerikadok gemaakt met twee lage beweegbare bruggen, de Oosterweelbrug (Scherzerbrug) en de Wilmarsdonkbrug (Straussbrug), die telkens openden voor de scheepvaart en opstopping gaven op de Oosterweelsteenweg. In 1980 werd de verbinding grondig verbeterd en werd de huidige brug met twee Strauss-basculebruggen aangelegd.

De naam verwijst naar het nabije Noordkasteel, een voormalige vesting op de rechteroever van de Schelde. De brug verving twee lage beweegbare bruggen, de Oosterweelbrug van het type Scherzerbrug en de Wilmarsdonkbrug van het type Straussbrug, die telkens geopend moesten worden voor de scheepvaart. De twee basculebruggen zijn van het Strausstype, elk tegengewicht weegt ongeveer 1400 ton.

De brug draagt spoorlijn 221 op de westelijke overspanning en lijn 221B op de oostelijke, met sporen in het wegdek. Bij treinpassage houden dubbele slagbomen en veel rode lichten auto's tegen. Het VHF-werkkanaal is 62 en het contactkanaal 74.

De brug gaat alleen open voor schepen met een hoge bovenbouw: de drie brugdelen laten 6,50 m doorvaarthoogte, zodat de meeste vaartuigen passeren zonder het weg- en spoorverkeer te onderbreken. Elk tegengewicht weegt ongeveer 1.400 ton en compenseert een beweegbaar brugdek van circa 625 ton. De nuttige vaarbreedte tussen de brede pijlers bedraagt 50 meter.