Fort Flémalle, Militair museum en fort in Flémalle, België

Fort de Flémalle is een van de twaalf forten rond Luik, ingegraven in een talud op ongeveer 7 km ten zuidwesten van het stadscentrum. De vlakke betonnen gevel heeft een centrale boogingang met een uitstekende band erboven, geflankeerd door gele platen met „1888” en „1892” en een middenplaat met de naam „FLEMALLE”. Het fort is een onregelmatige trapezium, bijna driehoekig, omringd door een gracht van 6 m diep en 8 m breed, met de hoofd bewapening in het centrale massief.

Het Fort van Flémalle werd tussen 1881 en 1884 gebouwd volgens de plannen van generaal Henri Alexis Brialmont en was een van de twaalf forten van de Versterkte Stelling van Luik. Vanaf 14 augustus 1914 gebombardeerd, capituleerde het op 16 augustus om 09:30 uur, twee uur na het Fort van Hollogne, en was daarmee het laatste Luikse fort dat viel. In de jaren 1930 gemoderniseerd met 105 mm- en 150 mm-koepels, werd het in mei 1940 opnieuw aangevallen.

Het fort is als museum bewaard en zijn naam verwijst naar het plateau van Flémalle boven de Maas. Bezoekers zien de contre-escarpgalerijen waar keukens, latrines en het lijkenhuis lagen, een indeling die het dagelijks leven van het garnizoen in 1914 bepaalde. De twee gele platen naast de ingangsboog vermelden 1888 en 1892.

Bezoekers kunnen de ondergrondse gangen en artillerieposities verkennen tijdens rondleidingen die op de derde zondag van elke maand worden aangeboden. Het is raadzaam om vroeg aan te komen en stevig schoeisel te dragen, want de paden op het terrein kunnen oneffen zijn.

De kanonnen gebruikten zwart buskruit in plaats van rookloos kruit, waardoor de gesloten kazematten zich vulden met verstikkende gassen die zich door het ongeventileerde inwendige verspreidden. In 1914 stelden de Duitsers vast dat de ventilatie vrijwel ontbrak en verbeterden die tijdens de bezetting.