Fort Willem I, Nederlands fort uit de 19e eeuw in Ambarawa, Indonesië

Fort Willem I is een vijfhoekig fort in Ambarawa dat als strategische militaire uitvalsbasis werd ontworpen, met een karakteristieke vijfzijdige plattegrond en symmetrische gebouwen op de vier windrichtingen. Het gebouw bevat kazernes, opslagruimten en een verbinding met het spoorwegstelsel dat het ooit met grote steden verbond.

Tijdens de Diponegoro-Oorlog (1827-1830) liet kolonel Hoorn bij Bawen, een knooppunt tussen Semarang, Yogyakarta, Salatiga en Surakarta, bamboeloodsen en militaire barakken bouwen. Het fort zelf verrees in Ambarawa tussen 1834 en 1853, onder het bewind van Willem II. Van 1853 tot 1927 huisvestte het KNIL-barakken; in 1927 werd het een gevangenis voor volwassenen en politieke gevangenen, onder Japanse bezetting een interneringskamp. Van 14 oktober tot 23 november 1945 hielden Indonesische strijders er ongeveer 3.500 Nederlandse burgers vast.

Het fort diende als Nederlands militair post en later als interneringskamp, vervolgens als basis voor Indonesische strijdkrachten, waarbij elke functie sporen naliet in hoe bezoekers de ruimtes vandaag ervaren. Het gebouw weerspiegelt deze gelaagde gebruiken in zijn indeling en de verhalen die in zijn verschillende gebieden aanwezig zijn.

Het terrein is te voet bereikbaar en bezoekers kunnen de verschillende gebieden vrij gemakkelijk zelf verkennen zonder speciale uitrusting nodig te hebben, hoewel stevig schoeisel nuttig is voor het lopen over het terrein. Het is het beste om vroeg op de dag te komen om de hitte te vermijden en de ruimtes in rustiger omstandigheden te ervaren.

Het fort heeft geen schietgaten en geen ingebouwde bastions; de bastions staan los van het hoofdwerk en de wallen zijn doorboord met vele vensters in plaats van kanonsgaten. Kleine opslaggebouwen liggen op ongeveer 94 meter van het fort bij elk windstreek. Het hoofdgebouw is een vijfhoek van ongeveer 178 m bij 178 m, midden in een rijstveld.