Bellville’s Historical Clay and Stone Quarry and the Adjacent Jail, Industrieel erfgoedmuseum in Bellville, Zuid-Afrika.

Het museum bevindt zich op het terrein van een voormalige klei- en steengroeve en toont gereedschappen, machines en voorwerpen uit de periode 1930-1973. Een aangrenzend gevangenis gebouw uit 1936 was onderdeel van deze arbeidersvestiging en toont hoe mensen toen leefden.

Het bedrijf Brick and Clay begon in 1930 met dagbouw op 260 hectare in Bellville; de Hume Pipe Company won er klei en maakte bakstenen. Een spoorlijn via Oakdale verbond het terrein met station Bellville, en in 1936 werd een gevangenis voor 600 gedetineerden gebouwd, die als mijnwerkers moesten werken. In 1973 was de klei uitgeput, de winning stopte en Barlow Rand nam Hume Pipe over; de gevangenis sloot met de mijn.

De twee door de mijnbouw gevormde stuwmeren liggen nu in het centrum van Tyger Waterfront, vanaf 1999 ontwikkeld en in 2003 voltooid met woningen, winkels, kantoren en restaurants. In 2007 opende daar een rodelbaan. De gevangenis huisvestte 600 gevangenen die als mijnwerkers in de dagbouwgroeve werkten tot die in 1973 sloot.

Het groevegebied is volgebouwd: het winkelcentrum van 1985, de atletiekbaan van 1992, het Bellville Velodrome van 1997 en het Tyger Waterfront-project rond de twee door de mijnbouw ontstane plassen beslaan nu het terrein. Zoek de twee plassen, het duidelijkste overblijfsel van de dagbouw, en de in 2007 geopende rodelbaan in de buurt.

Een spoorlijn verbond de groeve rechtstreeks met het station van Bellville, waardoor steen en klei in de hele regio konden worden vervoerd. Deze verbinding was cruciaal voor de economische levensvatbaarheid van de hele operatie.