St. Procopius Church, Parochiekerk in Žďár nad Sázavou, Tsjechische Republiek

De Sint-Procopiuskerk is een gotisch gebouw met twee ongelijke schepen, 33,5 m lang, 17,6 m breed en 10,7 m hoog, eindigend in een koor van vijf zijden van een achthoek. De toren van 53 m en de sacristie staan noordelijk naast het koor, en de westgevel heeft drieledige spitsboogvensters met maaswerk. Twee achthoekige pijlers scheiden de schepen, het ene met kruisribgewelf, het andere met netgewelf.

Mogelijk stond hier al in 1270 een kerk, maar de eerste betrouwbare vermelding dateert uit 1391, toen priester Svatoslav de kerk en de parochie noemde. De noordelijke beuk en het huidige koor kwamen in de 15e eeuw tot stand, de gewelven, het portaal, de sacristie en de kapel in de 16e. Een blikseminslag verwoestte in 1651 het dak, dat werd vervangen; het stergewelf van de sacristie volgde in de 18e eeuw en de gebrandschilderde ramen werden tussen 1870 en 1910 geplaatst.

De wapenschilden op de gewelfribben en pijlers herinneren aan de stichters en beschermheren van het klooster van Žďár: gekruiste takken van de Lichtenburks, de strepen van de Kunštáts en de Silezische adelaar van de hertogen van Münsterberk. Een gevierendeeld schild met zwaluw en dwarsbalk, verbonden met Přibyslav van Křižanov en zijn vrouw Sibyla, lijkt op het wapen van de Gallas.

De kerk staat op een uitloper boven de Sázava, bij de Tvrze en op korte afstand van Náměstí Republiky. De as wijkt duidelijk naar het noordoosten af, en de barokke Sint-Barbarakapel zet die lijn voorbij het koor voort. De 53 m hoge toren staat aan de noordzijde naast de sacristie.

De kerk is gebouwd met een massief muursysteem in plaats van het in die tijd gangbare skeletbouw, en de steunberen van het koor eindigen halverwege de muur in plaats van op de grond. De muziektribune in het westen strekt zich over beide schepen uit op vier achthoekige pijlers.