Uhyst Castle, Cultureel erfgoedmonument in Boxberg, Duitsland

Kasteel Uhyst is een gebouw van drie verdiepingen op een rechthoekige plattegrond, ongeveer 48,5 meter lang, 18,5 meter breed en 13,5 meter hoog tot de kroonlijst, met een verhoogde sokkelverdieping en een schilddak. Oorspronkelijk barok, werd het in de 19e eeuw verbouwd in neoclassicistische stijl. De entreegevel wordt bekroond door een middenrisaliet met een zandstenen geveltop met zware rollende bladornamentiek, een colonnade en een balkon.

Friedrich Caspar Graf von Gersdorff, vanaf 1725 leenheer, liet het Nieuwe Slot van 1738 tot 1742 bouwen omdat het Oude Slot te klein was; de plannen kwamen van een Italiaanse architect, mogelijk Johann Christoph Knöffel. In 1745 trok tijdelijk een in 1730 in Klix gesticht Sorbisch seminarie voor predikanten en onderwijzers met school in. Het Oude Slot werd in 1836 afgebroken; later kwam het bezit aan de familie Kluge, voordat de SS het tijdens de Tweede Wereldoorlog vorderde.

De kern van het park is een Franse formele tuin die voor Friedrich Caspar Graf von Gersdorff werd aangelegd, met twee ronde zandstenen fonteinbekkens op de as van het grote gazon en een putto met harp, geflankeerd door Apollo en Artemis. Vier zandstenen beelden, rond 1879 door baron von Rabenau uit het kasteelpark van Mönau overgebracht, staan in de baroktuin; Ceres siert het oostelijke pad. Een aftakking van de Spree voedt de kleinere vijver, en de grotere, de Schwanenteich, heeft een eiland.

Het kasteelpark is toegankelijk voor bezoekers en kan te voet worden verkend zonder speciale voorbereiding. Wie het interieur van het gebouw wil zien, doet er goed aan vooraf te controleren of toegang mogelijk is, want dit is niet altijd het geval.

Gedurende vier decennia, van 1952 tot 1992, deed het gebouw dienst als medisch sanatorium, een bestemming die ver afstond van zijn oorsprong als adellijk verblijf. Wie goed kijkt, kan in bepaalde delen van het gebouw nog sporen van die periode terugvinden.