Ruine Hornstein, Middeleeuwse kasteelruïne in Bingen, Duitsland

De ruïne Hornstein is de ruïne van een hoogteburcht op een rotsachtige uitloper op ongeveer 630 meter boven zeeniveau boven het Lauchertdal bij Bingen-Hornstein in Baden-Württemberg. De burcht werd voor het eerst vermeld in 1244 en rond 1700 verbouwd tot een barok paleis. Alleen de slotkapel resteert, een barok juweel met houtsnijwerk van Franz Magnus Hops en een 132 centimeter hoog stuc-albasten corpus van Christus van Joseph Anton Feuchtmayer. Een wenteltrap leidt naar de torenkamer boven de kapel.

Hornstein werd in 1244 voor het eerst vermeld als zetel van de heren van Hornstein, die al in de 11e eeuw een burcht in het dorpsgebied hadden. Rond 1700 bouwde de familie het om tot een barok slot en in 1787 verkocht zij het aan de vorsten van Hohenzollern-Sigmaringen. In 1818 richtte de vorst er een Hohenzollernse tucht- en verbeteringsinrichting in; Pruisen zette die vanaf 1850 voort en sloot haar in 1869. In 1873 voor de sloop verkocht, werden de gebouwen afgebroken; alleen de slotkapel bleef over.

De slotkapel overleefde de sloop van 1873 en wordt nog gebruikt bij de feesten van het christelijke jaar. Binnen staan houtsnijwerken van Franz Magnus Hops en in het stucmarmeren altaar een 132 centimeter hoog stucalbasten corpus van de gekruisigde Christus van Joseph Anton Feuchtmayer (1696–1770). Sinds 1988 beheert de Förderverein Ruine Hornstein het monument; tot zijn evenementen hoort de Belagerung, het grootste middeleeuwse spektakel van het district, met ridders, zwaardvechters, dansers, goochelaars, vuurvreters en marktkramen.

De ruïne is openbaar toegankelijk; de torenkamer boven de kapel is sinds 2003 bereikbaar via een wenteltrap. Alleen de slotkapel is bewaard, waardoor een bezoek kort is en grotendeels buiten plaatsvindt. Het complex ligt op een rotsrichel op ongeveer 630 m boven zeeniveau boven de Lauchert bij het Bingener Ortsteil Hornstein.

Van 1818 tot 1869 diende het kasteel als reformatorium en strafgevangenis onder het bestuur van Hohenzollern-Sigmaringen en later onder Pruisische controle. Dit verrassende hoofdstuk in zijn geschiedenis onthult hoe middeleeuwse vestingen in de 19de eeuw totaal verschillende rollen aannamen.